ΤΑ ΝΕΡΑ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ

 

 

ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

 

Για τα παιδιά αλλά και για τους μεγάλους «Το νερό» είναι το σημαντικότερο στοιχείο της ζωής. Στη σκέψη των περισσότερων η λέξη αυτή  είναι συνώνυμο της δροσιάς τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού, της καθαριότητας, της πηγής τροφής, της ομορφιάς ,  της ίδιας της ζωής.  Γενικοί στόχοι:

Ø      Γνωστικοί (Αλληλεπιδράσεις ανθρώπου - περιβάλλοντος)

Ø      Επιστημονικοί (Εξοικείωση με την επιστημονική μεθοδολογία)

Ø      Συμμετοχικοί (ομάδες εργασίας)

Ø      Κοινωνικοί (σύνδεση σχολικής ζωής-καθημερινής ζωής τόπου)

Ø      Αισθητικοί (δημιουργία σχέσης με τη φύση μέσω αισθήσεων)

Ø      Αυτομορφωτικοί (έρευνα σε βιβλιοθήκες- Internet)

Ø      Δημιουργία θετικών στάσεων ζωής απέναντι στη φύση

 

ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Ø      Να γνωρίσουν το νερό ως φυσικό αγαθό(ιδιότητες)

Ø      Να γνωρίσουν πώς το νερό αλλάζει μορφές αλλά επανέρχεται(κύκλος του νερού)

Ø      Να καταλάβουν πόσο σημαντικό είναι για όλους τους ζωντανούς οργανισμούς.

Ø      Να γνωρίσουν τους τρόπους που το χρησιμοποιούμε.

Ø      Να συνειδητοποιήσουν τα παιδιά τη σημασία του νερού για την υγεία.

Ø      Να κατανοήσουν τους τρόπους καθαρισμού.

Ø      Να γνωρίσουν τα στάδια του καθαρισμού.

Ø      Να μάθουν πώς ρυπαίνονται τα νερά επιφανειακά και υπόγεια.

Ø      Να ευαισθητοποιηθούν στο θέμα της μόλυνσης και με συγκεκριμένες παρεμβάσεις να προσπαθήσουν να ευαισθητοποιήσουν και την τοπική κοινωνία.

 

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
Το σχέδιο εργασίας απευθύνεται σε παιδιά των Ε΄ και ΣΤ΄ τάξεων του δημοτικού σχολείου με μέγεθος 40 ατόμων. Ο σχεδιασμός και η υλοποίησή του περιλαμβάνει 10 φάσεις υλοποίησης και η διάρκεια υλοποίησής του καλύπτει όλη τη σχολική χρονιά. Θα ασχοληθούμε μόνο με τα «γλυκά» νερά. Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί σε 50 δίωρα σύμφωνα με το σχεδιασμό που έχει γίνει.

 Εκτός από τα σχολικά βιβλία θα χρησιμοποιηθούν:

Ø      Εξωσχολικά βιβλία όπου τα παιδιά θα αντλήσουν πληροφορίες.

Ø      Σε συνεργασία με τους δασκάλους θα αναζητήσουν πληροφορίες από περιοδικά, εφημερίδες, φωτογραφίες, βιντεοταινίες κ.ά.

Ø      Ο χώρος του Διαδικτύου(Internet)

Ø      Επισκέψεις που έχουν σχεδιαστεί και έχουν ενταχθεί στον προγραμματισμό επισκέψεων του σχολείου.

Ο ρόλος του δασκάλου είναι να διεγείρει τον προβληματισμό, να υποβοηθά και να καθοδηγεί τους μαθητές.

 

 

ΧΩΡΙΣΜΟΣ ΟΜΑΔΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Το μοντέλο που χρησιμοποιήσαμε για το χωρισμό των ομάδων εργασίας προκειμένου να υλοποιηθεί το σχέδιο εργασίας είναι της «Μαθητικής συνεργατικής επιτυχίας» (student teams achievement divisions, Τριλιανός, 1992).

Κατά το συγκεκριμένο μοντέλο δημιουργούμε ομάδες  5 μελών που η ικανότητα ποικίλει. Οι ομάδες συνεδριάζουν και παίρνουν ένα όνομα. Ανοίγουν φάκελο στον οποίο συγκεντρώνουν όλο το υλικό που βρίσκουν.
ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ- ΑΦΟΡΜΗ ΓΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

Η επιλογή του θέματος έγινε με αφορμή τα προβλήματα που υπάρχουν στο χώρο του σχολείου αλλά και στον ευρύτερο χώρο του χωριού. Το νερό του δικτύου είναι ακατάλληλο, δεν πίνεται.

Μηχάνημα παροχής εμφιαλωμένου νερού, αποκόμματα εφημερίδων που μιλούν για την ακαταλληλότητα του νερού στο Μητρούσι, σαν ερέθισμα για το ξεκίνημα της συζήτησης.

·        Ερωτήσεις που θα ακολουθήσουν και θα αφορούν την ποιότητα του νερού που φτάνει  στο σπίτι των παιδιών.

·        Ζητείται από τα παιδιά να καταθέσουν τις γνώσεις τους σχετικά με τον τρόπο που το νερό φτάνει στα σπίτια μας.

·        Επόμενο κομμάτι της συζήτησης θα αποτελέσει η αξία του νερού στην καθημερινή ζωή μας.

·        Η συζήτηση τέλος θα κατευθυνθεί προς τα νερά που υπάρχουν στον τόπο μας. Ενδεικτικές ερωτήσεις.

ΤΑ ΣΤΑΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

 

       I.      «ΕΞΑΚΤΙΝΩΣΗ»-ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΟΜΑΔΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Τα ερωτήματα που τέθηκαν στο προηγούμενο στάδιο, έδειξαν και κάποιες από τις ενότητες που θα μας απασχολήσουν και αφορούν το θέμα μας: «Τα νερά στον τόπο μας». Η «εξακτίνωση» του θέματός μας θα κατευθυνθεί προς τις ενότητες:

 

ΕΝΟΤΗΤΑ

ΟΝΟΜΑ ΟΜΑΔΑΣ

F     ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

Κοχύλια

F     Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

Δελφίνια

F     ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΜΑΣ (ΣΤΡΥΜΟΝΑΣ, ΚΕΡΚΙΝΗ, ΜΠΕΛΙΤΣΑ)

Τα δυο αυτά θέματα θα αποτελέσουν αντικείμενο νέας εξακτίνωσης

F     Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

F     ΝΕΡΟ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Σαρδέλες

F     ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ

Όρκες

F     ΕΛΛΕΙΨΗ ΝΕΡΟΥ – ΤΡΟΠΟΙ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ

Κύματα

F     ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΣΩΜΑ

F     ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ

Τρίαινες

F     ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΜΑΣ

Αστερίες

F     ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ

Ξιφίες

 

                            II.      ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ-ΣΥΛΛΟΓΗ ΥΛΙΚΟΥ

                                                  1ο.      Οι ομάδες οργανώνουν τον τρόπο επεξεργασίας του θέματος που έχουν αναλάβει.

                                                  2ο.      Συζητούν και οργανώνουν τις επισκέψεις τους.

                                                  3ο.      Συντάσσουν ερωτηματολόγια

                                                  4ο.      Συντάσσουν ευρετήρια όρων και εννοιών που θα συναντήσουν.

                                                  5ο.      Αναζητούν πληροφορίες σε βιβλία, εγκυκλοπαίδειες και το Διαδίκτυο.

                                                  6ο.      Διεξάγουν με τη βοήθεια των δασκάλων πειράματα με απλά μέσα, καταγράφουν τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματά τους, φωτογραφίζουν τη διαδικασία των πειραμάτων.

ΙΙΙ.  ΣΥΝΘΕΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ – ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ ΔΑΣΚΑΛΩΝ (ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΛΙΚΟΥ)

Στη φάση αυτή θα ακολουθήσει η ταξινόμηση του υλικού και η ανάλυση των δεδομένων. Ο ομάδες αφού συγκεντρώσουν ένα μεγάλο μέρος τους υλικού, θα πρέπει να το ταξινομήσουν δημιουργώντας διάφορες κατηγορίες οι οποίες θα καλύπτουν όσο το δυνατόν περισσότερο τη θεματική τους ενότητα. Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό μέρος της όλης εργασίας, γιατί προϋποθέτει οξυμένη αντίληψη, κριτική ικανότητα, ικανότητα αφαίρεσης και ομαδοποίησης. Τα παιδιά θα πρέπει να  επισημαίνουν τα χαρακτηριστικά που τους ενδιαφέρουν στο πρωτογενές υλικό τους και να το επεξεργάζονται προχωρώντας σε συγκρίσεις, βρίσκοντας τις ομοιότητες και τις διαφορές. Στο τέλος θα γίνει η ταξινόμηση και η κατηγοριοποίηση του υλικού για να είναι δυνατή η καλύτερη επεξεργασία και αξιοποίησή του.

Ακολουθεί:

                           i.            Οι φάκελοι των ομάδων είναι έτοιμοι. Το υλικό κάθε ομάδας βγαίνει, αξιολογείται, οργανώνεται και δημιουργείται από κάθε ομάδα περίληψη που αφορά το θέμα που επεξεργάστηκε.

                         ii.            Συγγραφή σεναρίου στο οποίο αναφέρονται οι πηγές, οι δραστηριότητες, οι ενέργειες, οι επισκέψεις και οι εμπειρίες από το όλο πρόγραμμα.

                        iii.            Γίνεται επισήμανση των αρνητικών συνεπειών από την παρέμβαση του ανθρώπου, προτείνονται τρόποι αντιμετώπισης, προγραμματίζονται περαιτέρω δράσεις (επιστολές σε φορείς, Μ.Μ.Ε., Αρχές).

                       iv.            Μεταφορά του υλικού σε Η/Υ από μαθητές που μπορούν να χειριστούν (η κάθε ομάδα φροντίζουμε να έχει τουλάχιστον ένα μαθητή με γνώσεις χειρισμού Η/Υ)

                          IV.      ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ (ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ - ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ)

     Στο στάδιο αυτό οι ομάδες θα συνεχίσουν τη διαπραγμάτευση του θέματός τους προχωρώντας σε συγκεκριμένες εφαρμογές των γνώσεων και των εμπειριών τους. Οι δραστηριότητες που αναλαμβάνονται γίνονται είτε μεμονωμένα από την κάθε ομάδα είτε όμως και σε συνεργασία των ομάδων μεταξύ τους.

Στο πλαίσιο αυτό δημιουργούνται:

·        Ζωγραφιές κυρίως από την οπτική γωνία από την οποία η κάθε ομάδα διαπραγματεύεται το συγκεκριμένο θέμα.

·        Κατασκευές μοντέλων (Υδρόμυλος, καθαρισμού νερού, ανάγλυφο του νομού) με διάφορα υλικά, ξύλα, χαρτόνια, χαρτοκιβώτια κ.ά.

·        Εκθέσεις όπου θα διατυπώνονται οι απόψεις τους, εμπειρίες , προβλήματα που γνωρίζουν ότι υπάρχουν και λύσεις που προτείνουν.

·        Ποιήματα, παραμύθια, θα συντάξουν σταυρόλεξα, κρυπτόλεξα, ακροστιχίδες.

                             V.      ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΘΕ ΟΜAΔΑΣ, ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ, ΣΥΖΗΤΗΣΗ, ΣΧΟΛΙΑ, ΚΡΙΤΙΚΗ.

Σ’ αυτό το στάδιο εργασίας θα γίνει παρουσίαση των εργασιών της κάθε ομάδας ξεχωριστά. Οι ομάδες θα εκθέσουν το επεξεργασμένο υλικό στις άλλες ομάδες. Θα ανακοινωθούν οι διαπιστώσεις και τα συμπεράσματα που βγήκαν από την όλη πορεία  των εργασιών τους και θα ακολουθήσει η φάση της συζήτησης πάνω στα αποτελέσματα της έρευνάς τους.

                                      VI.            ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ -  ΣΥΓΚΡΙΣΕΙΣ

Αφού έχει ήδη προηγηθεί η παρουσίαση των πορισμάτων της έρευνας της κάθε ομάδας, ο σχολιασμός και η κριτική τους, οι ομάδες προχωρούν συνεργαζόμενες στη διατύπωση κοινών και γενικών συμπερασμάτων. Επιχειρείται να βρεθεί η κοινή συνισταμένη των απόψεων που έχουν διατυπωθεί, αλλά ταυτόχρονα παρουσιάζεται και η διαφορετική άποψη, όπου και όπως αυτή έχει καταγραφεί στο πνεύμα της συνεργασίας και του σεβασμού της διαφορετικότητας των απόψεων.

                                   VII.            ΣΥΝΘΕΣΗ ΤΩΝ ΓΝΩΣΕΩΝ - ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

Στο στάδιο αυτό της εργασίας επιχειρείται η σύνθεση της δουλειάς των ομάδων ώστε να υπάρχει μια συνολική άποψη του θέματος, προϊόν της επιμέρους εργασίας. Θα ακολουθήσει δημιουργική έκφραση του συνολικού θέματος με τραγούδια, εκθέσεις ζωγραφικής, παρουσίασης μοντέλων, ακροστιχίδων, που θα παρουσιαστούν στο κοινό του χωριού στην ημέρα που έχει καθοριστεί.

Το συνολικό προϊόν της εργασίας θα δημοσιευθεί στην ιστοσελίδα του σχολείου (http://dim-an-mitrous.ser.sch.gr). Μεταφορά σε CD για να αποτελεί σημείο αναφοράς και για άλλες εργασίες του σχολείου.

                                VIII.            ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΑΣΚΑΛΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αξιολόγηση του συνολικού έργου. Η αξιολόγηση των ομάδων θα γίνει από την ίδια την ομάδα, από τις υπόλοιπες ομάδες και από το δάσκαλο.
Η αξιολόγηση περιλαμβάνει:

1. Την αξιολόγηση του έργου των ομάδων για το βαθμό επίτευξης του στόχου της καθεμιάς.

 2. Την ατομική αξιολόγηση του κάθε μαθητή ξεχωριστά. (κάθε ομάδα θα βρει 4 ερωτήσεις. Οι ερωτήσεις καταγράφονται σε ενιαίο Φύλλο Αξιολόγησης.)


ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΕΝΤΑΞΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όλο το υλικό, που θα συγκεντρώσουν οι ομάδες εργασίας μετά τη φάση της ταξινόμησης μπορεί να υποστηρίξει ενότητες κατά το μάθημα, όπως ορίζονται αυτές από το Αναλυτικό Πρόγραμμα.

 

E΄ΤΑΞΗ

ΣΤ΄ΤΑΞΗ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΟΥ ΧΑΚ ΦΙΝ

ΤΟ ΣΥΝΝΕΦΟ

Ο ΓΙΟΣ ΤΗΣ ΒΡΟΧΗΣ

Ο ΑΡΧΙΜΗΔΗΣ ΣΤΟ ΛΟΥΤΡΟ ΤΟΥ

ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ

ΑΠΟΒΡΟΧΟ

Η ΚΑΤΑΚΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΟΥ

Ο ΠΛΗΓΩΜΕΝΟΣ ΑΪΤΟΣ

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΡΙΑΝΤΑ ΨΑΡΑΔΩΝ

ΦΥΣΙΚΗ

ΝΕΡΟ

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΩ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΥΝΑΜΗ - ΠΙΕΣΗ

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ - ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ

ΣΤΕΡΕΑ -ΥΓΡΑ - ΑΕΡΙΑ

ΟΞΕΑ – ΒΑΣΕΙΣ - ΑΛΑΤΑ

ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ

ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ

ΤΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΟΙ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΤΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΛΙΜΝΕΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ

ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Η ΖΩΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ

ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΝΕΡΑ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΝ

ΙΣΤΟΡΙΑ

ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΜΗ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (επιλογή Πρωτεύουσας)

 

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ & ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

 

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΕΜΕΙΣ ΚΑΙ Ο ΚΟΣΜΟΣ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ

 

ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ

ΟΙ ΛΙΤΑΝΕΙΕΣ (ανομβρία)

Η ΒΑΠΤΙΣΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΟΝ ΙΟΡΔΑΝΗ ΠΟΤΑΜΟ

ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ  ΑΓΩΓΗ

ΖΩΓΡΑΦΙΕΣ - ΚΟΛΛΑΖ - ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ